Lancering Luchtmeetnet
In 2024 lanceerde de provincie Flevoland het Luchtmeetnet: een citizen-science project waarbij inwoners, scholen, bedrijven en instellingen samen fijnstof in de lucht meten. Het project is als initiatief voortgekomen uit het Schone Lucht Akkoord. De animo was enorm: ruim 1.200 mensen melden zich aan voor een van de 300 beschikbare fijnstofmeters.

Nu, bijna twee jaar later, loopt het project af. Wat hebben we geleerd? Wat vinden deelnemers en geïnteresseerden ervan? En wat zijn wensen voor de toekomst?

Belangrijkste resultaten
De meeste deelnemers aan het Luchtmeetnet zijn positief: ongeveer twee derde is positief of heel positief. Ze waarderen het verkregen inzicht in de luchtkwaliteit in hun eigen omgeving, de bijdrage aan meer kennis over luchtvervuiling en dat ze zelf fijnstof konden meten.

Eventuele voortzetting van het project wordt dan ook goed ontvangen. Bijna iedereen die de vraag over voortzetting beantwoordde, wil graag meedoen als het project wordt verlengd. Ook mensen zonder een fijnstofmeter tonen interesse om mee te doen.

Invloed van project
Ongeveer de helft van de deelnemers geeft aan dat ze nieuwe dingen hebben geleerd over luchtkwaliteit. Een mooi resultaat: ongeveer vier op de tien meldt dat het project invloed heeft op wat ze doen om minder fijnstof in te ademen.

Wensen voor de toekomst: toegankelijkere informatie en beleid
Als het project wordt voortgezet, wensen inwoners meer meetpunten, een app of website die makkelijker te gebruiken is en meer informatie over hoe luchtvervuiling hun gezondheid beïnvloedt. Daarnaast wensen ze meer betrokkenheid van andere inwoners, betere uitleg van de meetgegevens en betere communicatie van de overheid.

Voor de rol van provincie en gemeenten vinden de meeste mensen het belangrijk dat het Luchtmeetnet blijft bestaan en dat er beleidsplannen worden gemaakt op basis van wat ze hebben geleerd.

Een waardevol project
Het Luchtmeetnet heeft bewezen waardevol te zijn voor de deelnemers: de overgrote meerderheid is tevreden en ziet het als een belangrijke bijdrage aan hun kennis over lokale luchtkwaliteit. De sterke interesse in voortzetting en uitbreiding toont aan dat dit soort burgerinitiatieven niet alleen gewaardeerd worden, maar ook nodig zijn om bewustwording en actie te stimuleren. Voor een succesvolle vervolgstap is het essentieel om de samenwerking met inwoners te versterken, de beschikbare informatie toegankelijker te maken en beleid te ontwikkelen op basis van de verzamelde gegevens.

Hoe nu verder?
De resultaten worden gebruikt voor de evaluatie van het project en worden betrokken bij de verkenning van mogelijke vervolgstappen. Daarnaast vormt de enquête één van de informatiebronnen voor toekomstige bestuurlijke afwegingen rond luchtkwaliteit, participatie en de leefomgeving.

Benieuwd naar het volledige verslag? Bekijk het hier!